Koop ’n huis wat beurtkrag kan hanteer

Dink verder as net elektrisiteit

Beurtkrag kom en gaan, maar onderbrekings is deel van die lewe in baie Suid-Afrikaanse dorpe: geskeduleerde beurtkrag, plaaslike foute, kabeldiefstal, en in sommige areas ook wateronderbrekings. Wanneer jy ’n huis besigtig, vra hoe dit regkom wanneer die krag of die water afgaan, nie net of dit “sonkrag” het nie.

’n Veerkragtige huis kombineer gewoonlik ’n paar dinge: rugsteunkrag, ’n manier om sonder Eskom te kook en water te verhit, en ’n watervoorraad wat nie stop wanneer die munisipale toevoer stop nie.

Rugsteunkrag

Die algemeenste opstelling is ’n omsetter met ’n batterybank, dikwels met sonpanele om die batterye bedags te herlaai. Die omsetter se grootte (kW) bepaal wat jy gelyk kan laat loop; die battery se bruikbare kapasiteit (kWh) bepaal hoe lank. ’n Stelsel wat ligte, Wi-Fi, TV, yskas en die hekmotor deur ’n aandonderbreking laat loop, is baie anders as een wat ’n ketel, geiser en oond kan dra.

Ons gids oor sonkrag en rugsteunkrag bespreek die dele van ’n stelsel, die waarborge en die papierwerk in meer besonderhede. Die belangrikste enkele dokument is ’n elektriese nakomingsertifikaat wat die installasie dek.

Water: boorgat en tenks

In areas met wateronderbrekings het ’n huis met sy eie watervoorraad ’n werklike voordeel.

• Watertenks (dikwels JoJo-tenks genoem, na die bekendste handelsnaam) stoor munisipale water of reënwater. Vra na die totale kapasiteit, of ’n pomp en drukstelsel die huis outomaties voorsien, en of die pomp op rugsteunkrag is.
• ’n Boorgat trek grondwater. Vra hoe diep dit is, hoeveel dit lewer, of die water getoets is en veilig is om te drink of net vir die tuin geskik is, en of dit by die Departement van Water en Sanitasie geregistreer of gemagtig is waar dit vereis word. ’n Boorgatpomp het krag nodig, so kyk ook daarna.
• Sommige munisipaliteite het reëls oor boorgate en reënwatertenks, ook tydens waterbeperkings. Kyk plaaslik.

Kook en warm water

’n Gasstoof laat jou deur ’n onderbreking kook, en ’n gasgeiser of sonkraggeiser (of ’n hittepomp op rugsteun) gee warm water. Gasinstallasies moet ’n gas-nakomingsertifikaat (certificate of conformity) van ’n geregistreerde installeerder hê; vra daarvoor, en kyk waar die gasbottels gestoor word. ’n Sonkraggeiser kan die hele jaar stil-stil geld spaar, nie net tydens onderbrekings nie.

Vrae om te vra wanneer jy besigtig

• Wat werk tydens ’n onderbreking, en hoe lank? Vra die verkoper om jou die verspreidingsbord te wys en watter stroombane op rugsteun is.
• Hoe oud is die batterye, en wanneer is die stelsel laas gediens?
• Is daar ’n nakomingsertifikaat wat die son- of omsetterinstallasie dek, en is ’n netwerkgekoppelde stelsel by die munisipaliteit geregistreer?
• Wat doen die hekmotor, alarm en elektriese heining tydens ’n onderbreking? Het hulle hul eie batterye?
• Is daar ’n gas-nakomingsertifikaat vir die gasinstallasie?
• By ’n boorgat of tenks: kapasiteit, watergehalte, die pomp, en enige registrasie.
• Watter van dié is by die verkoping ingesluit, en word dit in die koopaanbod gelys?

Prys, waardasie en die verband

’n Goed gedokumenteerde stelsel kan ’n huis aantrekliker maak, maar of ’n bank se waardeerder volle krediet daarvoor gee, verskil. Moenie te veel betaal vir ’n groot stelsel sonder papierwerk of met verouderde batterye nie. As die huis wat jy wil hê niks het nie, vergelyk die koste om ’n stelsel by te voeg met die prysverskil na ’n soortgelyke huis wat een het; die verbandrekenaar wys wat ’n groter verband per maand kos.

Dit is algemene inligting, nie tegniese of finansiële advies nie. Vra ’n geregistreerde elektrisiën of geakkrediteerde installeerder om enige stelsel te inspekteer voordat jy daarop staatmaak.